• iPad als display voor een Glass Cockpit

    , ,


    Al sinds mijn jeugd ben ik gefascineerd door de luchtvaart. Uiteraard wilde ik piloot worden maar ik werd afgekeurd voor de opleiding tot jachtvlieger en een studie aan de luchtvaartschool vonden mijn ouders te duur. Het virus bleef dus beperkt tot zweefvliegen en vliegtuigen spotten. Althans, totdat de computer z'n intrede deed in mijn leven...

    In de jaren negentig explodeerde het genre flight simulators op de PC. Als rechtgeaarde Mac gebruiker was dit voor mij zelfs een reden om ook een PC aan te schaffen. De beste sims werden immers onder DOS en later Windows uitgebracht. De koning onder de Flight sims was natuurlijk Microsoft Flight Simulator.


    Flight Simulator


    Al snel werd ik een autoriteit op het gebied van dit genre en schreef ik maandelijks reviews voor game magazine 'PC Zone'. Aan software geen gebrek. Maandelijks ontving ik een stapel CD's met nieuwe flight games. Sommigen ronduit knullig geprogrammeerd, de zogenaamde 'arcade style' games, anderen ongelooflijk realistisch. Avonden achtereen was ik bezig met het bestuderen van flight manuals om zo'n simulator te leren vliegen. Ik kan me nog goed herinneren dat de community jaren had uitgekeken naar lancering van de ultieme F-16 simulator genaamd Falcon 4. De systemen waren hier zo ongelooflijk realistisch nagebootst dat je weken nodig had om je door de dikke, in ringband gevatte manual te worstelen. Om mijn review aan de realiteit te toetsen benaderde ik zelfs een F-16 vlieger op vliegbasis Twente om samen met hem de sim te testen. Hij bleek zwaar onder de indruk en nodige me uit om de volgende dag in de officiële simulator van de luchtmacht te komen vliegen voor vergelijkend onderzoek. Wow! Een echte cockpit van een F-16 die werd aangestuurd door meerdere Silicon Graphics computers en voorzien van een panoramische projectie. En inderdaad, ik vloog er zo mee weg...


     


    Een echte cockpit


    Die ervaring leidde ertoe dat ik terechtkwam in de wereld van de 'pit builders'. Mensen die dezelfde passie deelden en dit combineerden met gesleutel aan electronica om echte instrumenten te laten communiceren met de flight simulator om zo een echt werkende cockpit te bouwen. Een maffe hobby, maar wel leuk. Helaas waren er wel heel veel beperkingen. Het kost bijv. heel veel tijd om uit te zoeken welke interace boards, drivers en servo's wel of niet werken. Daarnaast ben je afhankelijk van programmeurs die plug-ins schrijven voor je favoriete simulator om die hardware te laten communiceren met de software. Microsoft Flight Simulator was natuurlijk de meest gebruikte sim, dus dat werd een de-facto standaard voor cockpitbouwers, alhoewel ook X-Plane deze interfacing ondersteunde. Analoge instrumenten en schakelaars simuleren bleek niet zo moeilijk. Een nederlands bedrijfje genaamd 'Simkits' leverde alle hardware hiervoor. De grote uitdaging was het simuleren van een zogeheten Glass Cockpit. Moderne vliegtuigen beschikken over zegeheten MFD's, multifunctionele displays waarop allerlei vluchtdata wordt weergegeven. De enige oplossing om zo'n MFD te simuleren was het installeren van een tweede PC met een klein 10-inch beeldschermpje dat speciale software draaide om zo'n MFD te simuleren en via ethernet met de hoofdcomputer was verbonden waar Flight Simulator draaide. Een hele operatie die ik nooit goed werkend heb gekregen.


    Aangezien mijn drukke werkzaamheden en opgroeiende kinderen al mijn tijd opslokten bleef er voor mijn hobby niet veel meer over en staat de cockpit nog altijd half afgebouwd in mijn kantoor onder te stoffen. Al zeker een jaar of zes heb ik er niets meer mee gedaan alhoewel ik wel de diverse forums bij hou om op de hoogte te blijven van de ontwikkelingen. De populariteit van de flight sims is ondertussen behoorlijk ingezakt. Falcon 4 kent na meer dan 10 jaar nog altijd een kleine actieve community, maar een serieus alternatief is er nooit gekomen. Microsoft besloot vorig jaar de stekker uit Flight Simulator te trekken en heeft inmiddels een nieuw product in de planning dat veel meer een spel moet worden. De enige serieuze simulator die het nog altijd goed doet is X-Plane.


    Austin Meyer is een gedreven programmeur en piloot die in de jaren negentig een flight simulator ontwikkelde op de Mac. Alles in z'n vrije tijd en zonder grote budgetten. Om meer bereik te creëren bracht hij X-Plane na een paar jaar ook uit voor de PC maar kreeg het als kleine zelfstandige niet voor elkaar om op te boksen tegen de grote game studio van Microsoft. Ondanks alles bleef Austin stug doorprogrammeren. X-Plane heeft inmiddels versie 9 bereikt en versie 10 is in ontwikkeling. In navolging van Flight Simulator kreeg ook X-Plane een grafische 3D engine om vliegtuigen en landschappen te renderen en ontstond ook hier een interactieve community die vliegtuigen en scenery begonnen te ontwikkelen voor deze sim die langzamerhand zo goed werd dat er zelfs een Pro versie ontstond die was gecertificeerd als officiële simulator voor vliegscholen.


    iPhone en iPad


    Met de komst van de iPhone kreeg X-Plane pas echt een boost. Austin werkte al in een vroeg stadium samen met Apple om X-Plane voor de iPhone uit te brengen. De game werd een succes en stond tijdenlang in de 'What's Hot' lijsten van iTunes. Inmiddels zijn er meerdere versies van X-Plane beschikbaar, variërend van het vliegen van jachtvliegtuigen in 'X-Plane Extreme' tot kunstvliegen in 'X-Plane Airshow' of zelfs het besturen van een helicopter. Luttele maanden na de lancering va de iPad verscheen ook hiervoor een X-Plane variant die ik vaak aan mensen laat zien om te demonstreren hoe krachtig de grafische processor is en hoe zuiver je een vliegtuig kunt besturen met behulp van de motion sensor. Het iPhone en iPad platform heeft ervoor gezorgd dat Austin een aardige omzet kon maken op z'n geesteskind en X-Plane begint tot grote hoogte te stijgen. Kijk bijv. even naar onderstaand filmpje om een indruk te krijgen...


    Heel af en toe start ik in een verloren uurtje X-Plane op de iPad op om zelf een beetje te vliegen. De sim is knap gemaakt, maar de iPad is natuurlijk geen ideaal platform voor een flight simulator. Daarvoor heb je nu eenmaal een groot beeld nodig, bijv. op een beamer of een plasma scherm. Een goede joystick is ook onontbeerlijk en als het even kan ook een set aparte instrumenten. Helaas heb ik nog altijd geen tijd gevonden om hier serieus tijd in te steken.


    iPad als MFD


    Onlangs kwam ik de app AirTrack tegen. Een app die een MFD simuleert en via wifi data uitwisselt met X-Plane. Dat moest ik zien! Zo kwam het dat ik gisteravond voor het eerst in jaren een demo van X-Plane voor de Mac begon te downloaden om deze interactie eens te testen. Lo and behold!, dit is geniaal! In luttele minuten had ik een setup met een iPad en een iPhone. De iPad gaf mijn EFIS informatie aan. Het EFIS (Electronic Flight Instrument System) schakelt tussen weergave van een virtuele horizon met kompas (voorzien van hoogte en snelheidsmeter) en een GPS systeem waar je de geplande route op weer kunt geven en tevens alle radiobakens en waypoints in een kompasroos laat zien. Op mijn iPhone schakelde ik de MCP in. Dit is de elektronische autopilot waar je de gewenste snelheid, daalhoek, hoogte en koers invoert. Daarnaast beschikt de app over een FMC waarmee je een route kunt plannen en informatie over vliegvelden kunt opzoeken. Met twee iOS instrumenten die draadloos communiceerden met X-plane op mijn iMac waarop enkel de omgeving werd getoond, had ik ineens een volwaardige cockpit waarmee ik mijn hele vlucht kon bedienen. De interactie tussen de de simulator en de apps was instant en feilloos. Gisteravond ontdekte ik dat er een revolutie voor cockpit bouwers heeft plaatsgevonden, dankzij de iPad...


     


    [youtube http://www.youtube.com/watch?v=k-5-boe6QCY]